ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು – ಆಗಮನ, ವಸಾಹತುಗಳು, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವ
ಭಾರತಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಬಂದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪೈಕಿ ಫ್ರೆಂಚರು ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು, ಡಚ್ಚರು ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷರ ನಂತರ ಫ್ರೆಂಚರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅವರ ಉದ್ದೇಶ ಮಸಾಲೆ, ಬಟ್ಟೆ, ರೇಷ್ಮೆ ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳ ವ್ಯಾಪಾರವಾಗಿದ್ದರೂ, ನಂತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.
ಫ್ರೆಂಚರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ 18ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಡೂಪ್ಲೆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದರು.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಫ್ರೆಂಚ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯ ಸ್ಥಾಪನೆ, ಸೂರತ್ ಮತ್ತು ಮಚಲಿಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆ, ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ನಾಟಿಕ್ ಯುದ್ಧಗಳು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗಿವೆ.
ಫ್ರೆಂಚ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯ ಸ್ಥಾಪನೆ – 1664.
ಫ್ರಾನ್ಸ್ ದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿ ಪ್ಯಾರಿಸ್. ಫ್ರೆಂಚರ ಭಾರತ ಪ್ರವೇಶದ ಹಿಂದೆ ಫ್ರಾನ್ಸ್ನ ರಾಜ ಲೂಯಿ XIV ಮತ್ತು ಅವರ ಅರ್ಥಸಚಿವ ಜೀನ್-ಬ್ಯಾಪ್ಟಿಸ್ಟ್ ಕೊಲ್ಬೆರ್ ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಿತ್ತು.
ಕ್ರಿ.ಶ. 1664ರಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಬೆರ್ ಅವರ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ French East India Company ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯಂತೆಯೇ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಏಷ್ಯಾದ ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ನಡೆಸುವುದು ಮತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಾಣಿಜ್ಯ ಲಾಭ ತಂದುಕೊಡುವುದಾಗಿತ್ತು.
ಫ್ರೆಂಚ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿರದೆ, ಫ್ರೆಂಚ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಬೆಂಬಲ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸರ್ಕಾರಿ ಆಶ್ರಯದ ಕಂಪನಿಯಾಗಿತ್ತು. ಇದರಿಂದ ಫ್ರೆಂಚ್ ಸರ್ಕಾರದ ನೇರ ಬೆಂಬಲ ಕಂಪನಿಗೆ ದೊರೆಯುತ್ತಿತ್ತು.
ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಬರ್ನಿಯರ್ ಮತ್ತು ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಕೆರಾನ್
ಫ್ರೆಂಚರ ಅಧಿಕೃತ ವ್ಯಾಪಾರ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಮುನ್ನವೇ ಕೆಲವು ಫ್ರೆಂಚ್ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದರು.
ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಬರ್ನಿಯರ್ ಒಬ್ಬ ಫ್ರೆಂಚ್ ವೈದ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸಿಗನಾಗಿದ್ದು, 17ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮೊಘಲ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಔರಂಗಜೇಬನ ಕಾಲದ ಭಾರತವನ್ನು ತನ್ನ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದನು. ಆದರೆ ಆತ ಫ್ರೆಂಚ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯ ಅಧಿಕೃತ ವ್ಯಾಪಾರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಬಂದವನಲ್ಲ.
ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಕೆರಾನ್ ಫ್ರೆಂಚ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಮುಖ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾಗಿದ್ದನು. 1667ರಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಮೊದಲ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಆತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದನು.
ಸೂರತ್ನಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರ – 1668.
ಕ್ರಿ.ಶ. 1668ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಕೆರಾನ್ ಮೊಘಲ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು ಸೂರತ್ನಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಮೊದಲ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.
ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸೂರತ್ ಭಾರತದ ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರು ನಗರವಾಗಿತ್ತು. ಇಂಗ್ಲಿಷರು, ಡಚ್ಚರು ಮತ್ತು ಇತರ ಯುರೋಪಿಯನ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಸೂರತ್ ಮೂಲಕ ಫ್ರೆಂಚರು ಬಟ್ಟೆ, ರೇಷ್ಮೆ, ಮಸಾಲೆ ಮತ್ತು ಇತರ ವಾಣಿಜ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ ನಡೆಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು.
ಮಚಲಿಪಟ್ಟಣ – 1669.
ಕ್ರಿ.ಶ. 1669ರಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ಪೂರ್ವ ಕರಾವಳಿಯ ಮಚಲಿಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.
ಮಚಲಿಪಟ್ಟಣವು ಕೊರಮಂಡಲ್ ಕರಾವಳಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರು ಮತ್ತು ವಸ್ತ್ರ ವ್ಯಾಪಾರದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹತ್ತಿ ಬಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣದ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಈ ಪ್ರದೇಶ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು.
ಮಚಲಿಪಟ್ಟಣದ ಮೂಲಕ ಫ್ರೆಂಚರು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ವಸ್ತ್ರ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.
ಪಾಂಡಿಚೇರಿ – ಫ್ರೆಂಚರ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರ
ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಫ್ರೆಂಚರ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಸ್ಥಳವೆಂದರೆ ಪಾಂಡಿಚೇರಿ, ಇಂದಿನ ಪುದುಚೇರಿ.
ಕ್ರಿ.ಶ. 1674ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಮಾರ್ಟಿನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಶಾಶ್ವತ ನೆಲೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿದರು. ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತಗಾರರಿಂದ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡ ನಂತರ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯನ್ನು ಯೋಜಿತ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದನು.
ಪಾಂಡಿಚೇರಿ ಮುಂದೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಫ್ರೆಂಚರ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು.
ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಮಾರ್ಟಿನ್.
ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ.
ಅವನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ, ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಕೋಟೆ, ಗೋದಾಮುಗಳು, ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರಗಳ ನಿರ್ಮಾಣದಿಂದ ಪಾಂಡಿಚೇರಿ ಕ್ರಮೇಣ ಪ್ರಮುಖ ಫ್ರೆಂಚ್ ವಸಾಹತಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯಿತು.
ಪಾಂಡಿಚೇರಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಕೇಂದ್ರವಾಗಲು ಇದೇ ಮೂಲ ಕಾರಣವಾಯಿತು.
ಡಚ್ಚರ ವಶಕ್ಕೆ ಪಾಂಡಿಚೇರಿ – 1693.
ಫ್ರೆಂಚರು ಮತ್ತು ಡಚ್ಚರ ನಡುವಿನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸಂಘರ್ಷದ ಪರಿಣಾಮ ಭಾರತದಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು.
ಕ್ರಿ.ಶ. 1693ರಲ್ಲಿ ಡಚ್ಚರು ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ನಂತರ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಿಶ್ವಿಕ್ ಒಪ್ಪಂದದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಪಾಂಡಿಚೇರಿ ಮತ್ತೆ ಫ್ರೆಂಚರಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿತು.
ಈ ಘಟನೆಯ ನಂತರ ಫ್ರೆಂಚರು ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಲು ಮುಂದಾದರು.
ಗವರ್ನರ್ ಡೂಮಾಸ್ ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಚರ ಪ್ರಭಾವ.
18ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯ ಫ್ರೆಂಚ್ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮೇಣ ಬಲಪಡತೊಡಗಿತು.
ಗವರ್ನರ್ ಪಿಯರ್ ಬೆನೋಯ್ಟ್ ಡೂಮಾಸ್ ಅವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ಸ್ಥಳೀಯ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಸಂಬಂಧ ಬೆಳೆಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.
ಮೊಘಲ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡು ಫ್ರೆಂಚರು ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.
ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ನಾಣ್ಯ ಟಂಕಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಫ್ರೆಂಚರ ರಾಜಕೀಯ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು.
ಡೂಪ್ಲೆ – ಫ್ರೆಂಚರ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಗವರ್ನರ್.
ಫ್ರೆಂಚರ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನು ಜೋಸೆಫ್ ಫ್ರಾಂಸ್ವಾ ಡೂಪ್ಲೆ (Joseph François Dupleix).
ಕ್ರಿ.ಶ. 1742ರಲ್ಲಿ ಡೂಪ್ಲೆ ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯ ಗವರ್ನರ್ ಆಗಿ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು. ಅದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಆತ ಚಂದ್ರನಾಗೋರ್ನ ಗವರ್ನರ್ ಆಗಿದ್ದನು.
ಡೂಪ್ಲೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಆಡಳಿತಗಾರನಾಗಿದ್ದನು. ಅವನ ಉದ್ದೇಶ ಕೇವಲ ವ್ಯಾಪಾರ ನಡೆಸುವುದಲ್ಲದೆ, ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದಾಗಿತ್ತು.
ಭಾರತೀಯ ರಾಜರು ಮತ್ತು ನವಾಬರ ನಡುವಿನ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಫ್ರೆಂಚರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಡೂಪ್ಲೆ ನಂಬಿದ್ದನು.
ಸಹಾಯಕ ಸೈನ್ಯ ಪದ್ಧತಿಯ ಆರಂಭಿಕ ರೂಪ
ಡೂಪ್ಲೆ ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಸೈನ್ಯ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಸೈನಿಕರನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ನೀಡಿದನು.
ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ರಾಜ ಅಥವಾ ನವಾಬನಿಗೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ವಿರುದ್ಧ ಸೈನಿಕ ಸಹಾಯ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಅದರ ಬದಲಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಫ್ರೆಂಚರು ಮಾಡಿದರು.
ನಂತರ ಇದೇ ರೀತಿಯ ನೀತಿಯನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷರು ಇನ್ನಷ್ಟು ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡರು.
ಕಾರ್ನಾಟಿಕ್ ಯುದ್ಧಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆ.
18ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷರು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಗಳಾದರು.
ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ಥಿರತೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿನ ಫ್ರೆಂಚ್–ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಂಘರ್ಷಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸೇರಿಕೊಂಡವು.
ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಫ್ರೆಂಚರು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷರ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಯುದ್ಧಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕಾರ್ನಾಟಿಕ್ ಯುದ್ಧಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಾರ್ನಾಟಿಕ್ ಯುದ್ಧಗಳು
ಪ್ರಥಮ ಕಾರ್ನಾಟಿಕ್ ಯುದ್ಧ (1746–1748).
ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಯುದ್ಧದ ಪರಿಣಾಮ ಭಾರತದಲ್ಲಿಯೂ ಫ್ರೆಂಚರು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷರು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಇಳಿದರು.
1746ರಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ಮದ್ರಾಸ್ ಅನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ಯುದ್ಧದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಐಕ್ಸ್-ಲಾ-ಚಾಪೆಲ್ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ ಮದ್ರಾಸ್ ಅನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು.
ದ್ವಿತೀಯ ಕಾರ್ನಾಟಿಕ್ ಯುದ್ಧ (1749–1754)
ಈ ಯುದ್ಧವು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಸ್ಥಳೀಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳೊಂದಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು.
ಫ್ರೆಂಚರು ಮುಜಫರ್ ಜಂಗ್ ಮತ್ತು ಚಂದಾ ಸಾಹೇಬ್ ಅವರ ಪರ ನಿಂತರೆ, ಬ್ರಿಟಿಷರು ನಾಸಿರ್ ಜಂಗ್ ಮತ್ತು ಮುಹಮ್ಮದ್ ಅಲಿ ಅವರ ಪರ ನಿಂತರು.
ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ಯಶಸ್ಸು ಕಂಡರೂ, ರಾಬರ್ಟ್ ಕ್ಲೈವ್ ನೇತೃತ್ವದ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಸೈನಿಕ ತಂತ್ರಗಳು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದವು.
ಆರ್ಕಾಟ್ ಮೇಲಿನ ಕ್ಲೈವ್ನ ದಾಳಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಪರವಾಗಿ ಮಹತ್ವದ ತಿರುವಾಯಿತು.
ಕೊನೆಗೆ ಡೂಪ್ಲೆ ಅವರನ್ನು ಫ್ರಾನ್ಸ್ಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ಇದರಿಂದ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ರಾಜಕೀಯ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಹೊಡೆತ ಬಿತ್ತು.
ತೃತೀಯ ಕಾರ್ನಾಟಿಕ್ ಯುದ್ಧ (1756–1763)
ಫ್ರೆಂಚರು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷರ ನಡುವಿನ ಅಂತಿಮ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಘರ್ಷವು ತೃತೀಯ ಕಾರ್ನಾಟಿಕ್ ಯುದ್ಧ.
ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಪರವಾಗಿ ಕೌಂಟ್ ಡಿ ಲಾಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದನು. ಆದರೆ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗ, ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಮತ್ತು ಸೈನಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಲ ಹೊಂದಿದ್ದರು.
1760ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಾಂಡಿವಾಶ್ ಕದನದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಫ್ರೆಂಚರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದರು.
ವಾಂಡಿವಾಶ್ ಕದನವು ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಫ್ರೆಂಚರ ರಾಜಕೀಯ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕೆ ನಿರ್ಣಾಯಕ ತಿರುವಾಯಿತು.
1763ರ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಒಪ್ಪಂದದ ನಂತರ ಫ್ರೆಂಚರು ಪಾಂಡಿಚೇರಿ, ಚಂದ್ರನಾಗೋರ್, ಮಾಹೆ, ಯಾನಂ ಮತ್ತು ಕಾರೈಕಾಲ್ ಮುಂತಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪಡೆದರೂ, ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸೇರಿದಂತೆ ಅವರ ಸೈನಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಬಂದವು.
ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಫ್ರೆಂಚರ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರಗಳು.
ಫ್ರೆಂಚರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದರು.
ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿ:
• ಸೂರತ್
• ಮಾಹೆ
ಪೂರ್ವ ಕರಾವಳಿ ಮತ್ತು ಬಂಗಾಳ:
• ಪಾಂಡಿಚೇರಿ
• ಚಂದ್ರನಾಗೋರ್
• ಮಚಲಿಪಟ್ಟಣ
• ಯಾನಂ
• ಕಾರೈಕಾಲ್
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿಚೇರಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು.
ಚಂದ್ರನಾಗೋರ್
ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿದ್ದ ಚಂದ್ರನಾಗೋರ್ ಫ್ರೆಂಚರ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು.
ಬಂಗಾಳದ ಶ್ರೀಮಂತ ವಸ್ತ್ರೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಫ್ರೆಂಚರಿಗೆ ಬಹಳ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿ ಬಟ್ಟೆ, ರೇಷ್ಮೆ ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು.
ಮಾಹೆ
ಮಾಹೆ ಮಲಬಾರ್ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಫ್ರೆಂಚರ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು.
ಮಲಬಾರ್ ಪ್ರದೇಶದ ಮೆಣಸು ಮತ್ತು ಇತರ ಮಸಾಲೆಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಮಾಹೆ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿತು.
ಯಾನಂ
ಯಾನಂ ಪೂರ್ವ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಫ್ರೆಂಚರ ಮತ್ತೊಂದು ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು.
ಕೊರಮಂಡಲ್ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಕರಾವಳಿ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಇದು ಫ್ರೆಂಚರಿಗೆ ನೆರವಾಯಿತು.
ಫ್ರೆಂಚರ ಸೋಲಿಗೆ ಕಾರಣಗಳು
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗದಿರಲು ಹಲವು ಕಾರಣಗಳಿದ್ದವು.
1. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಬಲಿಷ್ಠ ನೌಕಾಪಡೆ
ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ ಸೈನ್ಯ ಮತ್ತು ಸರಬರಾಜು ತಲುಪಿಸಲು ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ನೌಕಾಪಡೆಯಿತ್ತು.
2. ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಕೊರತೆ
ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಫ್ರೆಂಚ್ ಕಂಪನಿಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಯುದ್ಧಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು ಇರಲಿಲ್ಲ.
3. ಫ್ರೆಂಚ್ ಸರ್ಕಾರದ ಅಸ್ಥಿರ ಬೆಂಬಲ
ಫ್ರೆಂಚ್ ಕಂಪನಿ ಮತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಸರ್ಕಾರದ ನಡುವಿನ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಫ್ರೆಂಚರ ಭಾರತ ನೀತಿಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದವು.
4. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಉತ್ತಮ ಸೈನಿಕ ನಾಯಕತ್ವ
ರಾಬರ್ಟ್ ಕ್ಲೈವ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡರು.
5. ವಾಂಡಿವಾಶ್ ಕದನ
1760ರ ವಾಂಡಿವಾಶ್ ಕದನದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಸೋಲು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಸೈನಿಕ ಶಕ್ತಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಹೊಡೆತ ನೀಡಿತು.
ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಫ್ರೆಂಚರ ಪ್ರಭಾವ.
ಫ್ರೆಂಚರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರಂತೆ ದೊಡ್ಡ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಅವರು ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದ ಮೇಲೆ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಬೀರಿದರು.
ವ್ಯಾಪಾರ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ಭಾರತೀಯ ಬಟ್ಟೆ, ರೇಷ್ಮೆ ಮತ್ತು ಮಸಾಲೆಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು.
ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಡೂಪ್ಲೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ಆಂತರಿಕ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಶಕ್ತಿಗಳ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು.
ಸೈನಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿಯನ್ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಸೈನಿಕರನ್ನು ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಪದ್ಧತಿ ಬಲವಾಯಿತು.
ಪಾಂಡಿಚೇರಿ ಫ್ರೆಂಚ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಿತು.
ಫ್ರೆಂಚರು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷರ ನಡುವಿನ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಲ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು.
ಫ್ರೆಂಚರು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷರು – ಹೋಲಿಕೆ
ಫ್ರೆಂಚರು → ವ್ಯಾಪಾರ + ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸೈನಿಕ ಸ್ಪರ್ಧೆ
ಬ್ರಿಟಿಷರು → ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದ ರಾಜಕೀಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ
ಫ್ರೆಂಚರು ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವ ಸಾಧಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ, ಅದನ್ನು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಸಾರಾಂಶ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಪ್ರವೇಶವು 17ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. 1664ರಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ನಂತರ ಅವರ ವ್ಯಾಪಾರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಕ್ರಮೇಣ ವಿಸ್ತರಿಸಿದವು.
1668ರಲ್ಲಿ ಸೂರತ್ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. 1669ರಲ್ಲಿ ಮಚಲಿಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ತಮ್ಮ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು. 1674ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಮಾರ್ಟಿನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿಚೇರಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲು ಆರಂಭಿಸಿತು.
18ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಡೂಪ್ಲೆ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸೈನಿಕ ಪ್ರಭಾವದತ್ತ ಸಾಗಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಚರ ನಡುವೆ ಕಾರ್ನಾಟಿಕ್ ಯುದ್ಧಗಳು ನಡೆದವು.
ಆದರೆ ವಾಂಡಿವಾಶ್ ಕದನದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಸೋಲು ಮತ್ತು 1763ರ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಒಪ್ಪಂದದ ನಂತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ರಾಜಕೀಯ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆ ಬಹುತೇಕ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡಿತು.
ಫ್ರೆಂಚರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸದಿದ್ದರೂ, ಪಾಂಡಿಚೇರಿ, ಚಂದ್ರನಾಗೋರ್, ಮಾಹೆ, ಯಾನಂ ಮತ್ತು ಕಾರೈಕಾಲ್ ಮುಂತಾದ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗುರುತನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತದ ವಸಾಹತು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರ ಕಥೆ ವಿಶೇಷವಾದದ್ದು. ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಫ್ರೆಂಚರು ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸೈನಿಕ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಗಳಾದರು. ಆದರೆ ಸಂಘಟಿತ ಸೈನಿಕ ಶಕ್ತಿ, ಆರ್ಥಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ನೌಕಾಪಡೆಯ ಬಲದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಮೇಲುಗೈ ಸಾಧಿಸಿದ ಕಾರಣ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು.



ಕಾಮೆಂಟ್ಗಳಿಲ್ಲ:
ಕಾಮೆಂಟ್ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿ