ಕಲ್ಹಣನ ರಾಜತರಂಗಿಣಿ: ಭಾರತದ ಮೊದಲ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಇತಿಹಾಸ ಗ್ರಂಥ

ಕಲ್ಹಣನ ರಾಜತರಂಗಿಣಿ ಎಂದರೇನು? 8 ತರಂಗಗಳು, 7826 ಶ್ಲೋಕಗಳು, ಮಹತ್ವ, ಮಿತಿಗಳು, ಅನುವಾದ,.

  ಪರಿಚಯ :

800 ವರ್ಷದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಒಂದೇ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ, ಒಂದೂ ಸುಳ್ಳಿಲ್ಲದೆ, ರಾಜರ ಹೊಗಳಿಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಅವರ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನೂ ಬರೆದಿಟ್ಟ ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಯಾರು ಗೊತ್ತಾ? ಭಾರತದ ಮೊದಲ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಇತಿಹಾಸ ಗ್ರಂಥ ಯಾವುದು? ಅದು ಕಲ್ಹಣ ಬರೆದ *ರಾಜತರಂಗಿಣಿ*. 

*1. ಕಲ್ಹಣ ಯಾರು?*

ಕಲ್ಹಣ ಕ್ರಿ.ಶ. 12ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬದುಕಿದ್ದ ಕಾಶ್ಮೀರದ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತ ಕವಿ. ಇವನ ತಂದೆ ಚಂಪಕ ಕಾಶ್ಮೀರದ ರಾಜ ಹರ್ಷನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ. ಅಂದರೆ ಕಲ್ಹಣ ರಾಜಕೀಯ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬಂದವನು. ಆಸ್ಥಾನದ ಒಳ-ಹೊರಗು ಎಲ್ಲಾ ಗೊತ್ತಿದ್ದವನು.

ಕಲ್ಹಣ ಕ್ರಿ.ಶ. 1148 ರಿಂದ 1150 ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜತರಂಗಿಣಿ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಬರೆದ. ಲೋಹಾರ ವಂಶದ ರಾಜ ಜಯಸಿಂಹನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದ. ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಇವನಿಗೆ ಕಾಶ್ಮೀರದ ಭೂಗೋಳ, ರಾಜಕೀಯ, ಸಮಾಜ ಎಲ್ಲದರ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಆಳವಾದ ಜ್ಞಾನ ಇತ್ತು.

*2. ರಾಜತರಂಗಿಣಿ ಎಂದರೇನು?*

"ರಾಜತರಂಗಿಣಿ" ಅಂದರೆ "ರಾಜರ ನದಿ" ಅಂತ ಅರ್ಥ. ಇದು ಕಾಶ್ಮೀರದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೇಳುವ ಕಾವ್ಯರೂಪದ ಗ್ರಂಥ. ಒಟ್ಟು 8 ತರಂಗಗಳು, ಅಂದರೆ 8 ಅಧ್ಯಾಯಗಳು ಇವೆ. 7826 ಶ್ಲೋಕಗಳಿವೆ.

ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೊಗಳಿಕೆಯ ಕಾವ್ಯ ಅಲ್ಲ. ಕಲ್ಹಣ ಸುಮಾರು 800 ವರ್ಷದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಪೌರಾಣಿಕ ರಾಜ ಗೋನಂದನಿಂದ ಶುರು ಮಾಡಿ ತನ್ನ ಕಾಲದ ರಾಜ ಜಯಸಿಂಹನ ವರೆಗೆ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜರ ಕಥೆ ಇದೆ. 

*ವಿಶೇಷತೆ ಏನು?

ಕಲ್ಹಣ ಸುಮ್ನೆ ಕೇಳಿದ್ದನ್ನು ಬರೆಯಲಿಲ್ಲ. ಅವನು 11 ಹಿಂದಿನ ಇತಿಹಾಸ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು, ಶಾಸನಗಳನ್ನು, ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು, ದೇವಾಲಯಗಳ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಓದಿ, ಖುದ್ದಾಗಿ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಆಮೇಲೆ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ರಾಜತರಂಗಿಣಿಯನ್ನು ಭಾರತದ ಮೊದಲ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಇತಿಹಾಸ ಗ್ರಂಥ ಅಂತ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

*3. ರಾಜತರಂಗಿಣಿಯಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯಗಳು*

ಕಲ್ಹಣ ಕೇವಲ ರಾಜರ ಯುದ್ಧಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತ್ರ ಬರೆಯಲಿಲ್ಲ. ಸಮಗ್ರ ಸಮಾಜದ ಚಿತ್ರಣ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ.

*ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸ :

 ಕರ್ಕೋಟ, ಉತ್ಪಲ, ಲೋಹಾರ ವಂಶದ ರಾಜರ ಆಳ್ವಿಕೆ. ಲಲಿತಾದಿತ್ಯ ಮುಕ್ತಾಪೀಡ ಅನ್ನೋ ರಾಜ ಇಡೀ ಉತ್ತರ ಭಾರತ ಗೆದ್ದಿದ್ದ. ಅವಂತಿವರ್ಮನ್ ನೀರಾವರಿ ಕಾಲುವೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿದ. 

*ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಿತಿ :

ಜಾತಿ ಪದ್ಧತಿ, ವಿವಾಹ ಪದ್ಧತಿ, ಸ್ತ್ರೀಯರ ಸ್ಥಾನ, ಸತಿ ಪದ್ಧತಿ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ರಾಣಿ ದಿದ್ದಾ ಅನ್ನೋ ಮಹಿಳೆ ಕಾಶ್ಮೀರ ಆಳಿದ್ದಳು.

*ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿ : 

ಕೃಷಿ, ವ್ಯಾಪಾರ, ತೆರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಕೇಸರಿ ಬೆಳೆ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಇದೆ.

*ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ವಿಕೋಪ : 

ಭೂಕಂಪ, ಪ್ರವಾಹ, ಬರಗಾಲ, ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಗಳು ಬಂದಾಗ ಜನರ ಸ್ಥಿತಿ ಹೇಗಿತ್ತು ಅಂತ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇದು ತುಂಬಾ ಅಪರೂಪ.

*ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ಥಿತಿ :

ಬೌದ್ಧ, ಶೈವ, ವೈಷ್ಣವ ಧರ್ಮಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ದೇವಾಲಯಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಬಗ್ಗೆ ಇದೆ.

ಕಲ್ಹಣ ರಾಜರನ್ನು ಕುರುಡಾಗಿ ಹೊಗಳಿಲ್ಲ. ಒಳ್ಳೆಯ ರಾಜರನ್ನು ಹೊಗಳಿದ್ದಾನೆ, ಕೆಟ್ಟ ರಾಜರನ್ನು, ದಬ್ಬಾಳಿಕೆ ಮಾಡಿದ ರಾಜರನ್ನು ಕಟುವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇತಿಹಾಸಕಾರ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತಿ ಆಗಿರಬೇಕು ಅನ್ನೋ ತತ್ವವನ್ನು ಅವನು 900 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಪಾಲಿಸಿದ್ದಾನೆ.

*4. ರಾಜತರಂಗಿಣಿಯ ಮಹತ್ವ*

ರಾಜತರಂಗಿಣಿ ಯಾಕೆ ಇಷ್ಟೊಂದು ಮುಖ್ಯ?

1. ಮೊದಲ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಇತಿಹಾಸ. 

 ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಚರಿತ್ರೆ ಬರೆಯುವ ಕ್ರಮವನ್ನು ಕಲ್ಹಣ ಶುರು ಮಾಡಿದ. ಮೂಲ ಆಧಾರಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಬರೆಯಬೇಕು ಅಂತ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟ.

2. ಕಾಶ್ಮೀರದ ಇತಿಹಾಸ.

 ರಾಜತರಂಗಿಣಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕಾಶ್ಮೀರದ 800 ವರ್ಷದ ಇತಿಹಾಸ ನಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ ಆಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಇದು ಒಂದೇ ಒಂದು ಅಧಿಕೃತ ಮೂಲ.

3. ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ .

ವಿದೇಶಿ ಯಾತ್ರಿಕರ ಬರಹಗಳನ್ನು ನಾವು ನಂಬುವ ಹಾಗೆ, ನಮ್ಮವರೇ ಬರೆದ ಅಧಿಕೃತ ಇತಿಹಾಸ ಇದು.

4. KPSC ಮಹತ್ವ.

 ಪ್ರಿಲಿಮ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ "ರಾಜತರಂಗಿಣಿ ಕರ್ತೃ ಯಾರು, ಯಾವ ಪ್ರದೇಶದ ಇತಿಹಾಸ, ಎಷ್ಟು ತರಂಗಗಳು" ಡೈರೆಕ್ಟ್ ಪ್ರಶ್ನೆ ಬರುತ್ತೆ. ಮೇನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ "ಕಲ್ಹಣನನ್ನು ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಎನ್ನಲು ಕಾರಣಗಳು" 10 ಮಾರ್ಕ್ಸ್ ಪ್ರಶ್ನೆ ಬರುತ್ತೆ.

5. ಕಲ್ಹಣನ ನಂತರದ ರಾಜತರಂಗಿಣಿಗಳು.

ಕಲ್ಹಣನ ಕೆಲಸ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಮುಗಿಯಲಿಲ್ಲ. ಅವನ ನಂತರ 4 ಜನ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಅವನ ಕೃತಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. ಇವರನ್ನು "ಕಲ್ಹಣನ ಪರಂಪರೆ" ಅಂತ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

1. *ಜೋನರಾಜ* - ಕ್ರಿ.ಶ. 1459 ರವರೆಗೆ

2. *ಶ್ರೀವಾರ* - ಕ್ರಿ.ಶ. 1486 ರವರೆಗೆ  

3. *ಪ್ರಜ್ಞಾಭಟ್ಟ* - ಕ್ರಿ.ಶ. 1513 ರವರೆಗೆ

4. *ಶುಕ* - ಕ್ರಿ.ಶ. 1586 ರವರೆಗೆ

6. ರಾಜತರಂಗಿಣಿಯ ಅನುವಾದ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ.

ಹೊರಗಿನವರಿಗೆ ಕಲ್ಹಣ ಗೊತ್ತಾಗಿದ್ದು 19ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ. 1900 ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಿದ್ವಾಂಸ *Aurel Stein* ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ ಮಾಡಿದ. ನಂತರ R.S. Pandit ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗೆ ಅನುವಾದಿಸಿದರು. ಇದಾದಮೇಲೆ ರಾಜತರಂಗಿಣಿ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ "ಭಾರತದ ಹೆರೊಡೋಟಸ್" ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು.

7. ಕಲ್ಹಣನ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತತೆಯ ತತ್ವ.

ಕಲ್ಹಣ ಸ್ವತಃ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ: 

"ಶ್ಲಾಘ್ಯಃ ಸ ಏವ ಗುಣವಾನ್ ರಾಗದ್ವೇಷಬಹಿಷ್ಕೃತಃ | ಭೂತಾರ್ಥಕಥನೇ ಯಸ್ಯ ಸ್ಥೈರ್ಯಂ ಹಿಮವದಚಲಮ್ ||"  

ಅರ್ಥ: ರಾಗ-ದ್ವೇಷ ಬಿಟ್ಟು, ಹಿಮಾಲಯದಂತೆ ದೃಢವಾಗಿ ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುವವನೇ ನಿಜವಾದ ಗುಣವಂತ ಇತಿಹಾಸಕಾರ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅವನು ಒಳ್ಳೆಯ ರಾಜರನ್ನು ಹೊಗಳಿದ ಹಾಗೆ, ಕೆಟ್ಟ ರಾಜರನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಲಿಲ್ಲ.

8. ರಾಜತರಂಗಿಣಿಯ ಮಿತಿಗಳು.

ಕಲ್ಹಣ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದರೂ ಕೆಲವು ಮಿತಿಗಳಿವೆ. 

1. ಅವನು ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥೆಗಳನ್ನೂ ಇತಿಹಾಸ ಅಂತ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಗೋನಂದ, ಯುಧಿಷ್ಠಿರ ಇವರ ಕಾಲ ನಿರ್ಧಾರದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪಾಗಿದೆ.

2. ಕೇವಲ ರಾಜರ ಕಥೆ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಹಿತಿ ಇದೆ.

3. ಕಾಶ್ಮೀರ ಬಿಟ್ಟು ಉಳಿದ ಭಾರತದ ಬಗ್ಗೆ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ.

ಆದರೂ ಅವನ ಕಾಲಕ್ಕೆ, ಅವನ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಇದು ಅದ್ಭುತ ಕೆಲಸ.

ಸ್ನೇಹಿತರೇ, ಕಲ್ಹಣನ ರಾಜತರಂಗಿಣಿ ಕೇವಲ ಕಾಶ್ಮೀರದ ಇತಿಹಾಸ ಅಲ್ಲ. ಅದು ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸ ಬರವಣಿಗೆಗೆ ಹಾಕಿದ ಭದ್ರ ಬುನಾದಿ. ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ, ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತವಾಗಿ ಬರೆಯಬೇಕು ಅಂತ ಜಗತ್ತಿಗೆ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಕಲ್ಹಣ.

QUICK REVISION TABLE

ವಿಷಯ ಮಾಹಿತಿ

**ಕರ್ತೃ** ಕಲ್ಹಣ

**ಕಾಲ** ಕ್ರಿ.ಶ. 1148 - 1150

**ಭಾಷೆ** ಸಂಸ್ಕೃತ

**ತರಂಗಗಳು** 8

**ಶ್ಲೋಕಗಳು** 7826

**ವಿಷಯ** ಕಾಶ್ಮೀರದ ಇತಿಹಾಸ

**ಪ್ರಮುಖ ರಾಜರು.** ಲಲಿತಾದಿತ್ಯ, ಅವಂತಿವರ್ಮನ್, ರಾಣಿ ದಿದ್ದಾ